Lịch sử Whitehorse

HINH LICH SU

Whitehorse là thủ phủ của tỉnh bang Yukon và là thành phố lớn nhất ở miền Bắc Canada được thành lập vào năm 1950. Thành phố được đặt theo tên của White Horse Rapids vì chúng giống với bờm của một con ngựa trắng, gần Miles Canyon. 

Nghiên cứu khảo cổ học ở phía nam khu vực trung tâm thành phố tại Canyon City đã tiết lộ bằng chứng có sự xuất hiện của người First Nations trong vài nghìn năm trước. Khu vực xung quanh có các trại cá theo mùa và Frederick Schwatka vào năm 1883 đã được quan sát thấy sự hiện diện của một con đường mòn được sử dụng để đi qua Hẻm núi Miles. Trước khi cơn sốt vàng xuất hiện, một số bộ tộc khác đã đi qua khu vực này và dấu ấn lãnh thổ của họ chồng chéo lên nhau. 

Năm 1950, thành phố được hợp nhất và đến năm 1951, dân số đã tăng gấp đôi so với con số năm 1941. Vào ngày 1 tháng 4 năm 1953, thành phố được chỉ định là thủ phủ của lãnh thổ Yukon khi vị trí này được chuyển từ Thành phố Dawson sau khi xây dựng Đường cao tốc Klondike. Vào ngày 21 tháng 3 năm 1957, tên chính thức của thành phố được đổi từ White Horse thành Whitehorse.

Cơn sốt vàng Klondike 

“Cơn sốt vàng ở Klondike” ước tính có khoảng 100.000 người đến vùng Klondike của Yukon, phía tây bắc Canada, từ năm 1896 đến năm 1899. Vàng được phát hiện vào tháng 8 năm 1896 bởi Skookum Jim, Tagish Charlie và George Washington Carmack, đã tạo ra một sự thay đổi lớn trong mô hình lịch sử của khu vực. Để đến được những cánh đồng vàng, hầu hết những người thám hiểm tại “Klondiker” có thể đi theo đường mòn Chilkoot hoặc White Pass đến sông Yukon và đi thuyền xuống. Để thực hiện nhiệm vụ này, những người thám hiểm phải đối mặt với địa hình đồi núi và khí hậu lạnh giá, nhưng khi đến đó họ tìm thấy được rất ít vàng, một số trở nên giàu có nhưng đa số là thất vọng. 

A group of people on a snowy mountain

Description automatically generated with medium confidence

Trên đường đi tìm vàng, những người thợ dập cũng tìm thấy đồng trong “Vành đai đồng” trên những ngọn đồi phía tây của Whitehorse. Các tuyên bố về đồng đầu tiên được Jack McIntyre đưa ra vào ngày 6 – tháng 7 năm 1898 và Sam McGee vào ngày 16 tháng 7 năm 1899. Hai tuyến xe điện đã được xây dựng với đường dài 8km trên bờ đông của sông Yukon từ thành phố Canyon đến ghềnh, ngay đối diện với trung tâm thành phố Whitehorse. Một khu định cư nhỏ đang phát triển tại Canyon City nhưng việc hoàn thành tuyến đường sắt White Pass đến Whitehorse vào năm 1900 đã khiến nó phải dừng lại. 

Giai đoạn thế kỷ 19-20 

Đường sắt khổ hẹp White Pass và Yukon Route nối Skagway với Whitehorse đã được bắt đầu xây dựng vào tháng 5 năm 1898. Đến tháng 5 năm 1899 việc xây dựng đường sắt đã hoàn thành đến đầu phía nam của hồ Bennett và bắt đầu xây dựng lại ở cuối phía bắc của hồ đến Whitehorse. Chỉ đến khoảng thời gian tháng 6 – tháng 7 năm 1900, toàn bộ tuyến đường mới được xây dựng hoàn thành. 

Đến năm 1901, Whitehorse Star – một trong 2 tờ báo của Whitehorse đã báo cáo về khối lượng hàng hóa vận chuyển hàng ngày. Mùa hè năm đó có bốn chuyến tàu mỗi ngày. Mặc dù các thương nhân và người thăm dò đều gọi thành phố là Whitehorse nhưng người dân đường sắt đã cố gắng đổi tên thành Closeleigh, điều này đã bị William Ogilvie, uỷ viên của Yukon từ chối, Whitehorse đã thật sự bùng nổ vào thời gian đó. 

A picture containing text, outdoor

Description automatically generated

Vào ngày 23 tháng 5 năm 1905, một đám cháy nhỏ trong tiệm cắt tóc của khách sạn Windsor đã vượt quá tầm kiểm soát khi xe cứu hỏa cạn nước, lan rộng khắp thành phố và gây thiệt hại $ 300.000 USD, mặc dù không có người nào thiệt mạng. Robert Service khi đó đang làm nhân viên giao dịch ngân hàng đã tham gia dập tắt ngọn lửa. Nhà hàng và nhà trọ White Horse nằm trong số các tòa nhà bị phá hủy sau khi người đồng sáng lập Frederick Trum, ông nội của Donald Trump, đã bán cổ phần của mình và rời khỏi thành phố. 

Năm 1920, những chiếc máy bay đầu tiên hạ cánh xuống Whitehorse và thư đường hàng không đầu tiên được gửi vào tháng 11 năm 1927. Cho đến năm 1942, đường sắt, đường sông và đường hàng không là cách duy nhất để đến Whitehorse. Nhưng vào năm 1942, quân đội Hoa Kỳ quyết định một con đường nội địa sẽ an toàn hơn để chuyển quân và các nguồn cung cấp giữa Alaska và đất liền Hoa Kỳ và bắt đầu xây dựng Xa lộ Alaska. Toàn bộ dự án dài 2.500 km được hoàn thành từ tháng 3 đến tháng 11 năm 1942. Phần Canada của đường cao tốc chỉ được trả lại cho chủ quyền của Canada sau chiến tranh. Đường ống Canol cũng được xây dựng để cung cấp dầu cho miền bắc với một nhà máy lọc dầu ở Whitehorse. 

Năm 1950 thành phố được hợp nhất và đến năm 1951, dân số đã tăng gấp đôi so với con số năm 1941. Vào ngày 1 tháng 4 năm 1953, thành phố được chỉ định là thủ phủ của Lãnh thổ Yukon khi vị trí này được chuyển khỏi Thành phố Dawson sau khi xây dựng Đường cao tốc Klondike. Vào ngày 21 tháng 3 năm 1957, tên chính thức được đổi từ White Horse thành Whitehorse.  

A picture containing text, tree, outdoor, sky

Description automatically generated

Nhân khẩu học

Theo Cục điều tra dân số năm 2016, dân số của Whitehorse là 25.085 người. Mật độ dân số là 55,9 / km vuông. Thành phần chủng tộc của Whitehorse chủ yếu là người châu Âu (75,5%), nhưng vẫn có một số lượng đáng kể thổ dân (16,5%); First Nations (13,5%) và Metis (2,2%). Cũng có một nhóm dân số thiểu số (7,9%) gồm dân đến từ Đông Nam Á (3,4%), người Canada gốc Á (1,8%) và Nam Á (1,6%) là ba nhóm thiểu số lớn nhất. Tôn giáo tạo nên Whitehorse là Thiên chúa giáo (45,3%) và không theo tôn giáo (51,4%), 3,3% còn lại thuộc tôn giáo khác. Hầu hết cư dân là công dân Canada (94,1%).

Là một lãnh thổ liên bang, Yukon chính thức sử dụng song ngữ tiếng Anh và tiếng Pháp. Năm 2011, 84,3% cư dân của Whitehorse tuyên bố tiếng Anh là tiếng mẹ đẻ duy nhất của họ, trong khi 4,6% cho biết tiếng Pháp là tiếng mẹ đẻ duy nhất của họ và 9,7% dân số cho biết ngôn ngữ khác là tiếng mẹ đẻ của họ. Theo điều tra dân số năm 2011, ngôn ngữ không chính thức được nói nhiều nhất ở Whitehorse là tiếng Đức, tiếp theo là tiếng Tagalog, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Trung Quốc và tiếng Hà Lan.